Rumianek pospolity
Rumianek pospolity, znany również jako rumianek lekarski lub prawdziwy, jest jedną z najstarszych roślin leczniczych, w przeszłości stosowano go w bólach brzucha, gorączce, bezsenności, bólach głowy i wielu innych dolegliwościach.
Ta jednoroczna roślina występuje w całej Europie, a także w Ameryce Północnej, Australii i na większości obszaru Azji. W Polsce jest pospolitym chwastem rosnącym na nieużytkach, pastwiskach, przychaciach. Bywa też uprawiany. Rumianek pospolity dorasta do 60 cm, od maja do września okrywa się białymi brzeżnymi i środkowymi żółtymi kwiatami.
Roślina wydziela charakterystyczny aromat. Podczas przekwitania oraz wieczorami białe kwiaty języczkowate odchylają się ku dołowi. Rumianek pospolity w przeciwieństwie do pozbawionego właściwości leczniczych rumianku polnego, wyróżnia się pustym wewnątrz dnem kwiatowym.
Surowce lecznicze
Surowcem posiadającym właściwości lecznicze jest koszyczek rumianku, który zbiera się na początku kwitnienia.
Właściwości i działanie
Składniki lecznicze zawarte w surowcu to olejek eteryczny z chamazulenem, farnezenem, mircenem i spiroeterem oraz związki śluzowe, sole mineralne, flawonoidy, cholina, karotenoidy i kumaryny. Flawonoidy i kumaryny są odpowiedzialne za właściwości rozkurczające, a chamazulen za przeciwalergiczne. Rumianek działa odkażająco, a dzięki zawartemu w nim spiroeterowi – przeciwzapalnie.
Stosowanie
Napar z koszyczka rumianku, sporządzony z 1 łyżki kwiatów zalanych szklanką wrzątku, stosowany jest doustnie w przypadku wzdęć, kolek, odbijania się, gazów, nudności. Pomocniczo zaleca się go w chorobie wrzodowej żołądka i dwunastnicy. Zewnętrznie używa się naparu jako płukanek w stanach zapalnych jamy ustnej, gardła i dziąseł. Okłady nasączone naparem stosuje się przy wielu dolegliwościach, między innymi zapaleniu spojówek, oparzeniach, owrzodzeniach, odleżynach, świądzie skóry i alergicznym zapaleniu skóry.
Napar może być również dodawany do kąpieli dezynfekującej i regenerującej. Surowiec jest składnikiem mieszanek ziołowych wspomagających między innymi leczenie nadciśnienia, żylaków odbytu, zapalenia pęcherza moczowego, grzybicy skóry i wielu innych schorzeń. Roślina ma bardzo szerokie zastosowanie w przemyśle kosmetycznym. Jest składnikiem kremów, maseczek, a także szamponów rozjaśniających włosy. Rumianek pospolity może wywoływać odczyny uczuleniowe.
Preparaty
Olejek rumiankowy jest składnikiem m.in. maści Aesculan i drażetek Uldenol, wyciąg z koszyczków wchodzi w skład wielu preparatów, m.in. Dentoseptu, Herbogastrinu i Salviaseptu. Dostępne są również liczne mieszanki ziołowe zawierające koszyczek rumianku. Są to m.in. Agryflos, Bobofen Fix, Nervosan, Pyrosan, Urosept i Vagosan.
Preparaty zawierające rumianek mają zastosowanie w wielu dolegliwościach, między innymi w stanach zapalnych dróg oddechowych, jamy ustnej, narządów kobiecych, w zaburzeniach trawienia, nerwicach i w stanach zapalnych skóry, m.in. odleżynach, oparzeniach i żylakach odbytu. Rumianek pospolity dorasta do sześćdziesięciu centymetrów, od maja do września okrywa się białymi brzeżnymi i środkowymi żółtymi kwiatami. Roślina wydziela charakterystyczny aromat.